20’lik Dişler Hakkında Merak Edilenler: Ne Zaman Çıkar, Sorun Olur mu, Çekilmeli mi?

Ağız sağlığıyla ilgili en çok merak edilen konulardan biri de "20’lik dişler"dir. Çoğu kişi bu dişlerin neden ağrı yaptığını, çıkıp çıkmayacağını ya da çekilip çekilmeyeceğini sorgular. 20'lik dişlerin tüm yönlerini, potansiyel tehlikelerini ve modern tedavi yaklaşımlarını derinlemesine inceliyoruz.

20’lik Diş Nedir?

20’lik diş, çenenin en arka kısmında yer alan üçüncü büyük azı dişidir. Genellikle 17 ile 26 yaşları arasında sürmeye başlar ve çoğu bireyde bu yaş aralığında kendini gösterir. Geç çıkmalarından dolayı halk arasında “akıl dişi” olarak da bilinirler. İnsanoğlunun tarihsel beslenme alışkanlıkları gereği bu dişlere ihtiyaç duyulmuş olsa da günümüzde pek çok kişide bu dişler ya hiç çıkmaz ya da gömülü kalır.

Herkeste 20’lik Diş Var mı?

Hayır. Bazı bireylerde bu dişlerin biri, birkaçı ya da tamamı gelişmeyebilir. Bu durum genetik faktörlerle ilişkilidir. Ayrıca bazı kişilerin çene yapısı bu dişlere yer bırakmayabilir, bu da onların gömülü ya da yarı gömülü kalmasına neden olur.

 20’lik Dişler Neden Sorun Çıkarır?

20’lik dişler, çenede yeterli alan bulunmadığında doğru pozisyonda sürmeyi başaramaz ve bu nedenle genellikle gömülü ya da eğri şekilde çıkabilir.

•Dişin gömülü kalması

•Yan dişlere baskı uygulayarak çarpıklık oluşturması

•Enfeksiyon gelişimi

•Kist oluşumu

•Diş eti iltihabı

•Ağrı, şişlik ve çiğneme güçlüğü

Düzgün çıkan ve çevredeki dişlerle uyumlu olan 20’lik dişler genellikle sorun yaratmaz.

 20’lik Dişin Gömülü Olduğu Nasıl Anlaşılır?

Gömülü 20’lik dişler genellikle belirgin şikayetlerle kendini gösterir. Bunlar arasında:

 •Çene arkasında zonklayan ağrı

•Kulak, baş bölgesi veya boyun bölgesinde artan sızı

•Diş eti şişliği ve kızarıklığı

•Ağız açmada zorlanma

•Kötü ağız kokusu

•Ateş ve halsizlik gibi sistemik belirtiler

Panoramik röntgen ile bu dişlerin durumu kolayca belirlenebilir.

20’lik Dişler Çekilmeli mi?

Her 20’lik diş çekilmek zorunda değildir. Ancak aşağıdaki durumlar söz konusuysa çekim tavsiye edilir:

 •Diş, gömülü kalmışsa

•Çıkmaya çalışırken ağrı ve iltihap oluşturuyorsa

•Komşu dişlerde çürük veya kayma oluşturuyorsa

•Ortodontik tedaviye engel teşkil ediyorsa

•Diş fırçalama zorlaştığı için sürekli iltihap oluşuyorsa

 Çekim kararı her zaman uzman diş hekiminin yapacağı muayene ve röntgen değerlendirmesiyle verilir.

 20’lik Diş Çekimi Nasıl Yapılır?

20’lik dişin bulunduğu pozisyona göre işlem basit veya cerrahi yöntemlerle yapılabilir. Eğer diş tamamen çıkmışsa lokal anestezi ile çekilir. Ancak diş çıkmamış ve gömülü ise, diş eti kesilerek cerrahi yöntemlerle çıkarılması gerekebilir. Bu işlem genellikle 30-45 dakika sürebilir.

Cerrahi çekim sonrası şu durumlar normaldir:

•Hafif şişlik

•Sızı şeklinde ağrı

•Kısa süreli çiğneme zorluğu

 Diş Çekimi Sonrası Nelere Dikkat Edilmeli?

 Daha hızlı İyileşme için bu adımlara dikkat etmek gerekir:

•İlk 24 saat ağız çalkalanmamalı, tükürülmemeli

•Sıcak içeceklerden kaçınılmalı

•Sigara ve alkol tüketilmemeli

•Sert yiyecekler tüketilmemeli

•Doktorun önerdiği ağrı kesici ve antibiyotik düzenli alınmalı

•Günde birkaç defa soğuk kompres yapılmalı

 20’lik Diş Çekilmezse Ne Olur?

 Zamanında müdahale edilmeyen 20’lik dişler;

•Komşu dişlerde çürük

•Diş eti hastalıkları

•Apse ve kist oluşumu

•Çene ekleminde ağrı

•Diş sıralamasında bozulma gibi problemlere neden olabilir.

 Bu nedenle 20’lik dişin zararsız olup olmadığını anlamak için düzenli diş hekimi kontrolleri büyük önem taşır.

  20’lik Diş Hakkında Doğru Bilinen Yanlışlar

❌“Her 20’lik diş mutlaka çekilmelidir.”

Yanlış. Eğer diş için çene kısmında yer varsa ve düzgün bir şekilde çıkmışsa çekilmesine gerek yoktur.

❌ “20’lik diş çekimi çok ağrılıdır.”

Yanlış. Uygulanan anestezi sayesinde çekim sırasında ağrı hissedilmez. Sonrasında hafif bir ağrı olabilir, ağrı kesiciler ile kontrol altına alınabilir.

❌ “20’lik dişim çıkmadıysa problem yoktur.”

Yanlış.  Diş kemik içinde gömülü halde olabilir, gözükebilir. Bu da zamanla sorun yaratabilir.

 20’lik Dişler Takip Edilmeli

20 yaş dişleri, ağzınızdaki en son ve en belirsiz misafirlerdir. Herkesin ağız yapısında kendilerine farklı bir yol çizerler; bazen sessizce yerlerini alırken, bazen de gömülü kalarak ya da yanlış açıyla çıkarak çevre dişlere, çene kemiğine ve genel ağız sağlığınıza yönelik gizli bir tehdit oluşturabilirler. Hiçbir ağrı veya rahatsızlık hissetmeseniz bile, bu potansiyel riskleri göz ardı etmemek gerekir. Bu nedenle, yılda en az bir kez diş hekiminize danışarak 20'lik dişlerinizin durumunu kontrol ettirmek, gelecekte karşılaşabileceğiniz ağrılı, karmaşık ve masraflı tedavi süreçlerine karşı alabileceğiniz en değerli önlemdir. Unutmayın, erken farkındalık, sağlıklı bir gülüşün anahtarıdır.

Gönder